Kort antwoord

Gebruik deze tabel voor de controleerbare Bbl-minimumlaag voor vluchtroutes en de technische checkpunten die daarna met NEN-EN 1838:2025 worden uitgewerkt.

Gebruik deze tabel voor

  • vluchtroutes, trappenhuizen en ondergrondse ruimten controleren
  • Bbl-minimum en technische normtoets scheiden
  • een noodverlichtingsplan voorbereiden

Controleer vooral

  • 1 lux op vloerniveau, 15 seconden en 60 minuten in de genoemde Bbl-context
  • routegeometrie, armatuurplaatsing en lichtverdeling
  • beheer en logboek via NEN-EN 50172:2024

Let op

  • De tabel vervangt geen volledige projectberekening of meting.
  • Controleer of naast Bbl ook Arbobesluit art. 3.9 op de arbeidsplaats speelt.
Gebruik de printversie als projectchecklist of dossierbijlage.

Projectkader

Gebruik deze pagina als onderbouwde ontwerphulp

Laatste controle: 2026-05-03

Leg vast in uw dossier

  • Leg vast of Bbl, Arbobesluit of beide op de situatie van toepassing zijn.
  • Scheid vluchtrouteverlichting, anti-paniekverlichting, risicogebied en beheer/testregime.
  • Bewaar armatuurdata, plaatsing, autonomiekeuze, logboek en verificatie bij het projectdossier.

Wat dit niet bewijst

  • Geen volledige noodverlichtingsberekening of opleverrapport.
  • Geen automatische beoordeling van alle vluchtwegen, pictogrammen, risicozones en gebruiksfuncties.
  • Geen vervanging van lichttechnische verificatie, beheerplan of periodieke testregistratie.

Bronnen en controle

Controleer deze laag voordat u projectwaarden vastlegt

Bbl art. 3.101 / 4.195

Wetstekst voor noodverlichting in bestaande bouw en nieuwbouw.

URL
https://wetten.overheid.nl/BWBR0041297/2026-03-27/0/Hoofdstuk4/Afdeling4.7/Paragraaf4.7.1/Artikel4.195
Gebruik
Juridische ondergrens voor situaties waarin noodverlichting vereist is en basisprestatie bij uitval van elektriciteit.
Grens
Lees altijd samen met gebouwfunctie, gebruikssituatie, bestaande bouw of nieuwbouw, vluchtroutes en projectdossier.
Gecontroleerd
3 mei 2026

Arbobesluit art. 3.9

Wetstekst voor noodverlichting op arbeidsplaatsen.

URL
https://wetten.overheid.nl/BWBR0008498/2026-01-01/0/Hoofdstuk3/Afdeling2/Artikel3.9
Gebruik
Arbeidsplaatsen waar werknemers gevaar lopen wanneer kunstverlichting uitvalt.
Grens
Het artikel noemt geen universele armatuurafstand of testinterval; beoordeel risico, werkproces, vluchtweg en projectsituatie.
Gecontroleerd
3 mei 2026

NEN-EN 1838:2025

NEN-cataloguspagina voor noodverlichting; vervangt de 2013-editie.

URL
https://www.nen.nl/nen-en-1838-2025-en-362149
Gebruik
Noodverlichting, vluchtrouteverlichting, anti-paniekverlichting en veiligheidsverlichting.
Grens
Beoordeel altijd samen met Bbl, Arbo-context, productspecificaties, metingen en projectscenario.
Gecontroleerd
3 mei 2026

NEN-EN 50172:2024

NEN-cataloguspagina voor noodverlichtingssystemen voor vluchtwegen.

URL
https://www.nen.nl/nen-en-50172-2024-en-327192
Gebruik
Installatie-eisen, verificatie, documentatie, beheer en testvereisten voor emergency escape lighting systems.
Grens
Gebruik naast NEN-EN 1838 en de wettelijke gebouwcontext; een logboek of webcheck vervangt geen projectverificatie.
Gecontroleerd
3 mei 2026

De controleerbare ondergrens voor vluchtroutes

Voor vluchtrouteverlichting is in 2026 een belangrijk deel van de juridische basis rechtstreeks controleerbaar in Bbl art. 3.101 / 4.195. Voor de aangewezen ruimten en routes moet op vloerniveau noodverlichting beschikbaar zijn van:

  • minimaal 1 lux;
  • binnen 15 seconden na uitval van de normale voorziening;
  • gedurende minimaal 60 minuten.

Waar dit minimum in elk geval speelt

SituatieControleerbare eisBron
Ruimte waardoor een beschermde vluchtroute voert1 lux op vloerniveau, binnen 15 s, minimaal 60 minBbl art. 3.101 / 4.195
Trappenhuis1 lux op vloerniveau, binnen 15 s, minimaal 60 minBbl art. 3.101 / 4.195
Niet-besloten veiligheidsvluchtroute1 lux op vloerniveau, binnen 15 s, minimaal 60 minBbl art. 3.101 / 4.195
Ondergrondse ruimte1 lux op vloerniveau, binnen 15 s, minimaal 60 minBbl art. 3.101 / 4.195

Wat moet daarna technisch nog worden uitgewerkt?

Het wettelijke minimum alleen is niet genoeg voor een professioneel ontwerp. Na het vaststellen dat een route onder het Bbl valt, moet het project technisch worden uitgewerkt met de actuele norm NEN-EN 1838:2025. Daarin worden de routegeometrie, armatuurkeuze, verificatie en de verdere lichttechnische beoordeling uitgewerkt.

Deze pagina doet daarom bewust twee dingen:

  • wel controleerbare minima vastleggen;
  • niet doen alsof alle fotometrische detailwaarden openbaar uit de wet zijn af te leiden.

Praktische checkpunten voor een 2026-routeontwerp

  1. Markeer de volledige vluchtroute inclusief doorgangen, trappen en routewissels.
  2. Bepaal het vloerniveau als juridisch meetreferentiepunt voor de Bbl-minimumlaag.
  3. Controleer de omschakeltijd: de vereiste verlichtingssterkte moet binnen 15 seconden beschikbaar zijn.
  4. Controleer de bedrijfsduur: minimaal 60 minuten in de wettelijk genoemde situaties.
  5. Werk de route daarna technisch uit met de actuele norm, armatuurfotometrie en lichtberekening.

Veelgemaakte fouten op websites en in bestekken

  • Een oude normversie citeren als actuele basis.
  • Fotometrische detailwaarden overnemen zonder actuele broncontrole.
  • Doen alsof alleen de norm telt en de wettelijke Bbl-minimumlaag niet hoeft te worden genoemd.
  • De route niet afzetten tegen de feitelijke gebouw- of arbeidsplaatsfunctie.

Conclusie

Voor vluchtrouteverlichting is de veiligste 2026-aanpak: eerst de Bbl-minimumlaag correct vaststellen, daarna pas de route technisch valideren met NEN-EN 1838:2025. Zo houdt u wet en norm netjes gescheiden en blijft het ontwerp controleerbaar.

Verder binnen dit onderwerp

Noodverlichting en vluchtwegcontrole

NEN 1838 eisen

Voor projecten

Projectactie binnen dit onderwerp

Gebruik de matrix om verder te rekenen, te controleren of een projectvraag voor te leggen.

Download projectchecklistActuele normroute met directe projectsamenvatting.Controleer uw projectuitgangspuntenNormlaag, ontwerpkeuzes en controlemomenten.

Voor projecten

Gebruik deze tabel in uw project

Download de tabel, controleer de uitgangspunten en leg bij twijfel de projectsituatie voor.